pijnackerplein.eu
Bewonersvereniging Pijnackerplein en omstreken
  
Geschiedenis en wetenswaardigheden van het Pijnackerplein

Tussen 1830 en 1900 was het inwonersaantal van Rotterdam gestegen van 72.000 naar 319.000. Veel mensen uit Noord-Brabant en Zeeland wilden zich in Rotterdam vestigen door de vraag naar arbeidskrachten voor havenaanleg, bruggenbouw, scheepvaart en woningbouw en het ontvluchten van hun armoedige omstandigheden in eigen streek.
De gemeente bemoeide zich weinig met huisvesting. Door de komst van de nieuwe directeur van Gemeentewerken W.N. Rose in 1839 kwam hierin verandering.
Het Waterproject van Rose zorgde onder andere voor zuivering van water in de binnenstad en polders en het aanleggen van nieuwe singels (o.a. de Noordsingel), straten, riolen en dergelijke. Het Oude Noorden van nu was vroeger voornamelijk polderland.
Inmiddels was de binnenstad volgebouwd en moesten er plekken gecreëerd worden om de nieuwe bewoners te huisvesten.
Van 1879 tot 1910 was G.J. de Jongh directeur van Gemeentewerken. Hij kwam onder andere met het plan voor bebouwing van Oost Blommersdijk. Er zou zo een verbinding ontstaan tussen noordelijke en westelijke wijken.

Dit plan is niet uitgevoerd, onder andere door de te hoog bevonden kosten. De gemeentelijke bouwverordening van 1887 gaf regels voor materiaalgebruik, breedte van huizen en de afstand ervan tot het midden van de straat. Hierdoor is er toch een wijk ontstaan waarin de huizen niet te dicht op elkaar staan.
Het geplande grote ronde plein is het kleine rechthoekige Pijnackerplein geworden met mooie grote huizen rondom. Doordat de financieel beter gesitueerden zich deze huizen konden veroorloven, is er ook altijd goed onderhoud geweest.

Klik op de plattegrond om deze te vergroten.

 De prachtige muziektent werd in 1911 door bouwmeester Nederlof gebouwd.
Hoogtepunt op het plein was vroeger Koninginnedag. In het Oude Noorden had destijds iedere straat zijn eigen Oranjevereniging. De leden verzamelden zich eerst in hun eigen straat waarna men gezamenlijk naar het Pijnackerplein toog om daar feest te vieren. Er was vooral voor de kinderen veel te doen, ze konden allerlei spelletjes spelen zoals hardloopwedstrijden, hinkelen, zaklopen; ook waren er duivenwedstrijden.
Zowel in de café's als op straat werd er muziek gemaakt en gedanst.
In de jaren '30 waren er plannen voor een vis-, groente- en fruitmarkt voor huishoudelijk gebruik. Dit plan is afgewezen en deze markt kwam op het stukje Noordplein bij de Rembrandtstraat.

 Wel was er vanaf 1948 zo'n 20 jaar lang een pluimveemarkt op het Pijnackerplein. Ook toen bestond de vogelpest al waardoor er in 1950 geen kippen mochten worden vervoerd. Maar in sommige kelders aan het Pijnackerplein werd er gewoon, weliswaar illegaal, in kippen gehandeld.

Sindsdien heeft het Pijnackerplein vele gedaanteverwisselingen ondergaan, van verloederd in de jaren zeventig en tachtig naar gerenoveerd in 2000.

De straten rondom het Pijnackerplein

Schommelstraat. Vernoemd naar de theetuin Landzicht met z'n vele schommels.

Gerard Scholtenstraat nabij de Bergweg. Scholten was adjunct-directeur van Gemeentewerken 1873-1882. Het Heilige Geesthuis, vroeger oudemannenhuis. De weerhaan in de gevel van het pand er tegenover komt uit de Noorderkerk, Jacob Catsstraat. Bomen die vroeger in het midden van de straat stonden.

1e Pijnackerstraat. Gebouw Geloof en Vrijheid. Wijkgebouw van de Hervormde Gemeente Rotterdam, tevens één van de oudste consultatiebureaus van Rotterdam.

2e Pijnackerstraat. De Hervormde Prinsesseschool.

3e Pijnackerstraat. Dicht bij de Zwart Janstraat. Eerste wijkbibliotheek van Nederland 1910-1986. Thans zalenverhuur.

Zaagstraat. Verzamelpunt voor de vrijwillige brandweer. Thans bedrijf in grasmaaiers.

Pijnackerdwarsstraat.

Benthuizerstraat. Bij Bergweg. Koffiehuis en bioscoop Transvalia. Later Victoriatheater. Thans Correct.


Tekst : Guido de Groot en Lans Kleyn

 













Reacties